Factsheet Jaarconferentie december 2023

Wat een inspirerende middag tijdens de 13e Jaarconferentie SAMEN op 12 december 2023! De conferentie stond in het teken van Duurzaam samen leren in de zorg voor jeugd.

Keynote spreker Peter Dijkshoorn nam ons in zijn bijdrage mee in de verschillende activiteiten die hij onderneemt en initiatieven waarbij hij betrokken is als het gaat om duurzaam blijven ontwikkelen en leren bevorderen. Wij maken uiteraard dankbaar gebruik van zijn inzichten bij de inrichting van de vervolgprogrammering van SAMEN.

Daarnaast een bijzondere vermelding voor ExpEx – Experienced Experts met Maaike Koning en Sanne
Dierick voor hun inspirerende bijdrage, die ons allen eraan herinnerde waarom we doen wat we doen. Hun inzichten voegden een krachtige dimensie toe aan onze gedeelde missie.

Vervolgens waren er verschillende workshops van de leernetwerken Integraal Werken, Kwetsbare Gezinnen, Normaliseren en het project Leren & implementeren. Meer hierover vind je in de factsheet waarop we alles van de Jaarconferentie voor je hebben samengevat. En klik hier voor de presentatie van Peter Dijkshoorn.

 

Terugblik visiegroepbijeenkomst 13 november 2023

De visiegroep kwam 13 november 2023 bij elkaar. Tijdens deze bijeenkomsten adviseert de visiegroep over de strategische koers van de Werkplaats SAMEN en controleert het coördinatieteam. Dat wil zeggen dat als het gaat om ZonMw-subsidies de visiegroep adviseert en als het uitgaven vanuit de ledenfee betreft is de visiegroep besluitvormend. Elk lid van SAMEN is vertegenwoordigd.

Er zijn diverse onderwerpen behandeld tijdens de laatste bijeenkomst, waaronder veranderingen in het team, de update van het impactplan en de invulling van het coördinatorschap ‘samenwerking met praktijkorganisaties’. Daarnaast is het nu ook van belang om, naast het voltooien van de huidige programmering, plannen te maken voor een vervolgprogrammering. In het onderstaande verslag hebben we alle belangrijke punten voor je samengevat.

De volgende bijeenkomst is gepland op 13 februari 2024, de bestuurlijk vertegenwoordigers van onze leden hebben een uitnodiging ontvangen. Heb je vragen of wil je meer weten, bezoek dan de pagina van de visiegroep.

Noortje Pannebakker draagt stokje over aan Claudia Vrijhof

Interview met vertrekkend coördinator Noortje Pannebakker en nieuwe coördinator Claudia Vrijhof

Noortje Pannebakker heeft de rol van coördinator van SAMEN per 1 augustus overgedragen aan Claudia Vrijhof. Nadat Noortje dit 6 jaar heeft gedaan, was het natuurlijk ontzettend spannend of het ging lukken om een goede opvolger te vinden.

Maar zowaar, het is gelukt! En wel in de persoon van Claudia. Een echte aanwinst met haar ervaring bij – onder andere- CJG Rijnmond en Universiteit Leiden. Bovendien kende Claudia SAMEN al via een klein-maar-fijnproject bij Leernetwerk Normaliseren.

Een mooie aanleiding om met Claudia en Noortje in gesprek te gaan. Wat beweegt hen, welke uitdagingen zien ze maar ook vooral welke kansen zien ze voor SAMEN?

Coördinator SAMEN

De rol van coördinator is veelzijdig, dus dat vraagt wel het een en ander. De rol van coördinator SAMEN is belegd bij TNO als trekker van de werkplaats. Na zes jaar heeft Noortje het stokje overgedragen aan Claudia, een die we als SAMEN rijk zijn.

Noortje krijgt vooral energie van het verbinden van mensen en organisatie, Claudia zet zich als echte verbinder tussen de verschillende perspectieven enthousiast in. Zij ziet vooral een rol in het voorbereiden van onze regio op huidige en toekomstige ontwikkelingen.

SAMEN werkt al sinds 2005 aan een betere zorg voor jeugd. Niet alleen voor jeugd die in de hulpverlening zit, maar ook voor jeugd die alleen bij de jeugdgezondheidszorg komt. Dankzij subsidie van ZonMw zijn we in 2010 verder gegaan als zelfstandige werkplaats. SAMEN is nu een van de 15 werkplaatsen jeugd in Nederland.

Hoogtepunten in het coördinatorschap

Gevraagd naar succesvolle projecten en initiatieven in de jaren van Noortje als coördinator, hoeft ze niet lang na te denken. “De samenwerking met jongeren is voor mij echt een van de hoogtepunten. Deze samenwerking is ingebed bij SAMEN en daarmee zijn we echt een voorloper.” Ter illustratie noemt Noortje onze betrokkenheid bij het Leernetwerk Participatief Jeugdonderzoek van de School for Participation.

Dit is volgens Noortje enorm belangrijk voor de kwaliteit van de zorg voor jeugd. Want professionals, onderzoekers en gemeenteambtenaren kunnen wel denken dat dingen werken, dat hoeft in de praktijk van het gezin niet zo te zijn. “Jongeren vormen dus een onmisbaar perspectief bij kennis en innovatie.”

Dat Noortje dit project noemt, is niet geheel toevallig. Zij is namelijk als onderzoeker betrokken bij het Leernetwerk Participatief Jeugdonderzoek. Dus ook nu ze als coördinator afscheid heeft genomen, zullen we Noortje bij SAMEN nog regelmatig ontmoeten. Bovendien is ze projectleider van het project Leren & implementeren, waar ze vormgeeft aan het framework Leernetwerken in het Sociaal Domein (LISO), waar de ervaringen in de Leernetwerken een cruciale rol spelen.

In een adem met de samenwerking met jongeren als een van Noortjes hoogtepunten, noemt ze de samenwerking met hogescholen. Deze samenwerking ontwikkelt zich steeds verder, met 2020 als markeringspunt. Sinds die tijd heeft het Leernetwerk Normaliseren een workshop gegeven aan eerstejaars studenten Social Work op De Haagse Hogeschool en zijn er vanuit het Leernetwerk Integraal Werken gastcolleges verzorgd bij de Hogeschool Leiden. Ook zijn we als SAMEN bezig om stages en praktijkorganisaties beter te verbinden.

Uitdagingen

Hiermee willen we bijdragen aan een betere aansluiting van de opleiding op de praktijk, zodat het aantal mensen dat snel na de start in de zorg voor jeugd uitstroomt vermindert. Claudia: “Het personeelstekort en het personeelsverloop zijn twee uitdagingen waar we in de zorg voor jeugd mee te maken hebben. We merken het ook bij SAMEN, met een wisselende vertegenwoordiging bij projecten en verschillende gremia. Tegelijkertijd is dit een van de uitdagingen waarvan ik denk dat we als SAMEN met onze kennis en innovatieve kracht een bijdrage aan kunnen leveren.”

Successen

Noortje geniet van de gesprekken die bij SAMEN vanuit alle betrokken perspectieven (beleid, praktijk, onderwijs, onderzoek en gezinnen) worden gevoerd. Vooral bij de trainingen die ze heeft gegeven rond het LISO-framework maakt ze van dichtbij mee hoe de goede gesprekken ontstaan over de zorg voor jeugd.

Claudia noemt daarbij ook de Masterclass voor wethouders en strategisch beleidsmedewerkers als een ander succesverhaal, waarbij de focus lag op innovatie en het begrijpen van de behoeften van gemeenten. De jaarconferentie in 2022 was een platform waar SAMEN liet zien dat het betrokken is bij innovatie en wat er in de praktijk leeft.

Dat Sharon Stellaard (promotieonderzoek Boemerang beleid) en Beatrijs Jansen (promotie onderzoek Steering Towards Transformation Of Youth Care) daar spraken illustreert dat SAMEN goed oog heeft voor wat er speelt. Ook wordt SAMEN steeds meer benut als betrokken gesprekspartner, een rol die SAMEN graag vervult.

Belang van communicatie

Gezien de brede doelgroep en de perspectieven waar SAMEN mee werkt, is communicatie een uitdagend aspect. Daar waar je bij communicatie zoveel mogelijk inzoomt op een bepaalde groep, is dat van SAMEN juist heel breed. Het herhalen van boodschappen en benadrukken dat het mogelijk is om samen te werken, is daarom cruciaal. Hierbij spelen de verbindingsfunctionarissen een belangrijke rol door de boodschap te vertalen voor hun achterban.

Impact van SAMEN

Werkplaats SAMEN heeft aanzienlijke impact op de zorg voor jeugd in de regio’s Midden-Holland, Haaglanden en Holland-Rijnland. Concrete voorbeelden zijn te zien in projecten zoals GIZ, Leernetwerk Kwetsbare Gezinnen waar alle kennis over informele netwerken bij elkaar is gebracht, en bij LNW Kindermishandeling, waar verschillende perspectieven bij elkaar zijn gebracht om de wetenschap beter af te stemmen op de praktijk. De rol van SAMEN als betrokken gesprekspartner is versterkt, en zo dragen we bij aan het verbeteren van de zorg voor jeugd.

Persoonlijk advies voor de nieuwe coördinator

Noortjes advies aan Claudia? “Geniet van het werken met al die verschillende partijen. Het verruimt je blik en inspireert enorm. Ook heeft deze rol mij geleerd nog beter samen te werken met diverse partijen en constructief met weerstand om te gaan.” Ook adviseert Noortje Claudia om de focus te blijven leggen op de gedeelde visie van het kernteam. Dit zal de samenwerking nog vruchtbaarder maken en nieuwe kansen creëren.

Toekomstige focus

Claudia stapt in bij SAMEN in de afrondende fase van de huidige programmering, in de loop van 2024 presenteren de Leernetwerken hoe we de afgelopen vier jaar hebben gewerkt aan het ontrafelen van de maatschappelijke vraagstukken. In de tussentijd wil Claudia blijven werken aan het vergroten van de impact van SAMEN in de regio. Ze kijkt uit naar de nabije toekomst waarin met de bestaande en potentiële nieuwe leden van SAMEN in gesprek zal worden gegaan over blijvende innovatie in de zorg voor jeugd en is nieuwsgierig naar nieuwe manieren van samenwerken.

Claudia vraagt dan ook de partners alvast na te deken over welke organisatie-overstijgende uitdagingen zij voorzien gerelateerd aan de ontwikkellijnen van SAMEN. En die in wat hen betreft opgenomen zouden moeten worden in de vervolgprogrammering. Op welke manier kan SAMEN daarin voor hen het verschil maken?

Conclusie

Werkplaats SAMEN heeft in de afgelopen jaren aanzienlijke vooruitgang geboekt en heeft een solide basis gelegd voor verdere ontwikkeling. Het blijft een belangrijke speler in de regio en SAMEN blijft bijdragen aan het verbeteren van de zorg voor jongeren en gezinnen.

Neem contact op met Claudia

De Kracht van het Gewone: Voorbeelden ter inspiratie voor normaliseren

Normaliseren is een actueel onderwerp in de jeugdhulp. Met een groeiende vraag naar jeugdhulp benadrukken velen het belang van normaliseren en het verminderen van medicalisering. Maar wat betekent normaliseren in de praktijk en hoe kunnen we dit doen?

Het Leernetwerk Normaliseren (LNW NOR), onderdeel van de Werkplaats SAMEN, heeft in het kader van hun tweede Klein-Maar-Fijn project 13 voorbeelden in beeld gebracht die aansluiten bij de visie op normaliseren. Deze voorbeelden dienen als inspiratie voor iedereen die betrokken is bij opgroeien en opvoeden.

We laten zien wat deze voorbeelden doen en hoe ze aansluiten bij de visie op normaliseren van het LNW NOR. Daarnaast beschrijven we wat werkt in deze voorbeelden en waar nog ruimte is voor verbetering.

Hiermee illustreren we de kracht van het gewone in het opgroeien en opvoeden maar dagen we de lezer uit om na te denken over hoe we samen normaliseren verder kunnen integreren in beleid en praktijk. We laten zien dat door samen te werken aan normaliseren, we met elkaar nog beter kunnen zorgen voor gezonde en veilige opgroeimogelijkheden voor onze jeugd.

Inspiratie voor beleid en praktijk

Zoals eerder aangegeven, heeft dit project als doel om beleid en praktijk te inspireren met voorbeelden uit de praktijk. Deze voorbeelden kunnen dienen als bron van ideeën en stimulans voor zowel beleidsmakers, praktijkprofessionals, (aankomend) leerkrachten, docenten en onderzoekers om normaliseren (nog) verder te integreren tot vanzelfsprekendheid in denken en doen.

Benieuwd naar de publicatie? Deze lees je hier: De Kracht van het Gewone

Opbrengsten Werkplaatsen Jeugd

ZonMw heeft namens de werkplaatsen Jeugd in Nederland de opbrengsten van de afgelopen drie jaar bij elkaar gezet in een factsheet. Je leest er meer over de verschillende doelen en thema’s van de werkplaatsen jeugd en waar de werkplaatsen nu staan.

Fachtsheet werkplaatsen Jeugd

Samenvatting bijeenkomst Samenwerken met gezinnen

In maart organiseerden LUMC-Curium en ExpEx namens SAMEN een bijeenkomst in het teken van Samenwerken met gezinnen. In onderstaande factsheet zijn de belangrijkste onderwerpen samengevat.

Factsheet bijeenkomst Samenwerken met gezinnen mrt 23

SAMEN is ervan overtuigd dat ervaringskennis een onmisbare bron is. Omdat het soms ook nog zoeken is naar hoe je dit goed vormgeeft, is de ontwikkellijn ‘Samenwerken met gezinnen‘ opgericht, waar Sanne Dierick coördinator van is. Dus heb je vragen, kijk op de website of neem contact op met Sanne.

Terugblik visiegroepbijeenkomst 20 juni

De visiegroep kwam 20 juni bij elkaar. Tijdens deze bijeenkomsten adviseert de visiegroep over de strategische koers van de Werkplaats SAMEN en controleert het coördinatieteam. Dat wil zeggen dat als het gaat om ZonMw-subsidies de visiegroep adviseert en als het uitgaven vanuit de ledenfee betreft is de visiegroep besluitvormend. Elk lid van SAMEN is vertegenwoordigd.

Dit keer stonden de aanvraag ‘Integrale aanpak mentale gezondheid van adolescenten’ waar SAMEN aan meewerkt en het impactplan centraal. In onderstaand verslag hebben we alles van die bijeenkomst voor je samengevat.

De volgende bijeenkomst is gepland op 13 november, de bestuurlijk vertegenwoordigers van onze leden hebben een uitnodiging ontvangen. Heb je vragen of wil je meer weten, bezoek dan de pagina van de visiegroep.

Verslag visiegroepbijeenkomst SAMEN 20 juni 23

Verslag visiegroepbijeenkomst SAMEN 20 juni 23

Verslag masterclass wethouders en beleidsmakers Jeugd

Dinsdagavond 28 maart deelden we als Werkplaats SAMEN met wethouders en beleidsmedewerkers Jeugd uit onze regio tijdens een speciale masterclass hoe kennis en innovatie bijdragen aan het oplossen van vraagstukken in het jeugdstelsel.

We kijken terug op een geslaagde avond, niet in de laatste plaats vanwege de bijzondere locatie, namelijk De Smulhoeve van Ipse de Bruggen, een van onze leden. Daar werden we door Regiomanager Kind en Jeugd Linda van Beest warm welkom geheten.

Na een inhoudelijk programma gingen we goed verzorgd door het lekkere eten en de gezellige gastvrouwen- en heren met elkaar over belangrijke maatschappelijke vraagstukken met elkaar in gesprek.

Verslag Masterclass wethouders en beleidsambtenaren Jeugd

 

Normaliseren: gezamenlijke visie en 9 definities

In 2022 organiseerde Divosa, in samenwerking met het NJi, een drietal online sessies over het thema Normaliseren. Namens het Leernetwerk Normaliseren heeft Leernetwerktrekker Tamara Bos een bijdrage geleverd.

Mede op basis van die sessie heeft het NJi de kennis over normaliseren samengebracht in 2 kennispagina’s hoe je tot een gezamenlijke visie op normaliseren komt. Hiervoor heeft NJi o.a. de kennis uit het Leernetwerk Normaliseren benut.

Naar de kennispagina’s:

Vragen? Neem contact op met Tamara Bos.

 

Workshops Leernetwerk Normaliseren

De Leernetwerken van SAMEN ontplooien verschillende activiteiten om te werken aan hun ambities, zo ook het Leernetwerk Normaliseren. Met het Leernetwerk hebben ze een visie op normaliseren ontwikkeld die de basis vormt voor de workshop die ze over normaliseren hebben gegeven bij De Haagse Hogeschool en JONG doet mee!.

Samen normaliseren

Bij de Leernetwerken van SAMEN zijn verschillende perspectieven betrokken, zo ook bij het Leernetwerk Normaliseren, getrokken door De Haagse Hogeschool. Bij dit Leernetwerk zijn dat: gemeenteambtenaren, ervaringsdeskundige jongeren, ouders met ervaring met kinderen in de jeugdhulp, docenten en lectoren van hogescholen, onderzoekers en praktijkprofessionals zoals hulpverleners. “Ervaringsdeskundige jongeren hebben waardevolle verhalen en ideeën voor beleidsmedewerkers en jeugdhulp professionals en andersom geldt dit ook. Wij werken gelijkwaardig samen en we willen anderen inspireren dat ook te doen door elkaar te ontmoeten en in gesprek te gaan”, vertelt Tamara Bos, een van de Leernetwerktrekkers.

Tamara Bos is docent onderzoeker Sociaal Werk Jeugd op De Haagse Hogeschool. Ook is zij trekker van het Leernetwerk Normaliseren.

 

Ryan Meijer is als ervaringsdeskundige jongere deelnemer van het Leernetwerk Normaliseren, voorzitter van JONG doet mee! en student Social Work aan de Haagse Hogeschool.

Ambitie Leernetwerk Normaliseren

In het Leernetwerk Normaliseren werken zij aan de ambitie:

We komen tot een visie op en een lexicon voor het praten over het normale leven en gaan deze gebruiken

Daarvoor hebben de deelnemers van het Leernetwerk al een visie Normaliseren opgesteld (kijk hier voor de totstandkoming). Maar ze doen nog meer om anderen te inspireren. Zo heeft het Leernetwerk workshops gegeven voor eerstejaars studenten Social Work aan De Haagse Hogeschool en aan JONG Doet mee!.

Workshops normaliseren

In die workshops zijn de uitgangspunten uit de visie gedeeld, zoals:

  • ouders en jongeren serieus nemen bij aanmelding voor (formele) jeugdhulp
  • ouders en jeugdigen aanmoedigen om bespreekbaar te maken waar zij tegenaan lopen en eventueel om hulp te vragen
  • vallen en opstaan hoort bij het leven

Daarna is met de deelnemers met aanwezigen van gedachten gewisseld over wat de uitgangspunten betekenen. Wordt het herkend? Wat doen of willen de deelnemers gaan doen met deze uitgangspunten? Wat is hierbij nodig?

Over het geven van de workshop op De Haagse Hogeschool vertelt Ryan, student Social Work aan diezelfde hogeschool en Leernetwerkdeelnemer. Hij gaf de workshop tijdens de verrijkingsweek. “Het viel mij op dat de opkomst hoog was. Dat terwijl normaliseren een moeilijk grijpbaar iets is”, aldus Ryan.

Wat is normaal?

Want wat is normaal en wat verstaan we daaronder? Dit werd met deelnemers van de workshop besproken naar aanleiding van een casus. In groepen werd gewerkt aan de vraag: wat is er voor de jeugdige en diens ouders nodig om zo normaal mogelijk mee te blijven doen?

Ook werd informatie over de groei in het aantal jongeren dat met depressies kampt gedeeld. Hoe kijken we daar vanuit normaliseren naar? “Tijdens de workshop was sprake van een open dialoog, wat mij betreft belangrijk om normaliseren te kunnen implementeren in het onderwijs,” vertelt Ryan. “Normaliseren maakt nu nog geen onderdeel uit van de opleiding. Daar willen we verandering in aanbrengen door vanuit ons Leernetwerk een onderwijsmodule Normaliseren te ontwikkelen.”

Normaliseren is niet problematiseren

Ryan zelf ontving van de aanwezige studenten verschillende vragen over wat voor hem ingewikkeld is geweest. Voor hem was dat zijn late diagnostisering en de problematisering die hij daarbij tegenkomt. Zijn eigen doel met deze workshop is dan ook om diverse betrokkenen bij jeugdhulp te laten zien dat niet alles geproblematiseerd hoeft te worden.

Perfect

“We zijn teveel gericht op perfectie en dat is een probleem.” Ryan vertelt dat dit ertoe leidt dat een (te) groot beroep wordt gedaan op de zorg voor jeugd. “Ik wil horen hoe professionals en jongeren dat ervaren en ook hoe we het willen zien zodat we daar samen naartoe kunnen werken.”

Leefwerelden

“De verrassing zit er voor mij continu in hoe mooi het is om dat gesprek vanuit verschillende perspectieven te voeren. Er wordt echt naar elkaar geluisterd waardoor meer begrip en inzicht ontstaat voor de belevingswereld van de ander,” vertelt Tamara. Zij ziet dat je op deze manier verder kunt komen met elkaar.

Rol van de maatschappij

Zowel Ryan als Tamara vertellen dat in het gesprek over normaliseren vrijwel altijd de maatschappelijke context aan bod komt. Dus wat is de rol van de prestatiedruk? Hoe doen we hier als maatschappij iets aan? “We zijn ons ervan bewust dat we dat gesprek als samenleving ook moeten voeren,” zegt Tamara. “Wel is het belangrijk wij hierbij allemaal onze eigen verantwoordelijkheid blijven nemen: wat kan IK anders doen?”

Kostenbesparing kan volgens Tamara en Ryan geen uitgangspunt voor normaliseren zijn, want dan gaat het niet werken. “Kwaliteit van de steun aan jeugdigen en ouders bij het opgroeien en opvoeden moet het uitgangspunt vormen.”

Verder normaliseren

Om te voorkomen dat zware hulp nodig is, heeft JONG doet mee! een signalenkaart gemaakt vroeg te signaleren of jongeren hulp nodig hebben. Ook hebben ze een document gemaakt met een set basisafspraken over hoe je als jongere en hulpverlener met elkaar omgaat.

Meer informatie en contact

Meer weten of ook een workshop organiseren met de deelnemers en trekkers van het Leernetwerk Normaliseren? Neem contact op met Leernetwerktrekker Tamara Bos. Of bekijk de pagina van het Leernetwerk Normaliseren.

Of neem eens contact op met JONG doet mee! of ExpEx.